Tìm hiểu về Equalizer trong dàn âm thanh tại gia

 
Equalizer trong dàn âm thanh tại gia là một thiết bị lọc tần số âm thanh trong quá trình sản xuất ra những bài nhạc. Là một công cụ không thể thiếu trong những chương trình biểu diễn, sân khấu, phòng trà,… Tầm quan trọng của nó thì ai cũng đã rõ nhưng việc điều chỉnh cho phù hợp với từng bài hát và từng chất giọng ca sỹ thì không hề đơn giản chút nào.
 

dàn âm thanh tại gia

Hãy cùng tôi đi tìm hiểu chuyên sâu về Equalizer. Sẽ rất hữu ích nếu như bạn nắm được những nguyên lý hoạt động của Equalizer và cách điều chỉnh nó.
 
1. Thế nào về Equalizer trong dàn âm thanh tại gia
 
Equalizer (EQ) là một thiết bị được thiết kế nhằm làm thay đổi chất âm khi âm thanh đi qua nó, hay còn được hiểu là thiết bị cân bằng tín hiệu âm thanh. EQ sử dụng nhiều bộ lọc điện tử mà mỗi cần làm việc theo nguyên lý tăng hoặc giảm tín hiệu của từng dải tần.
 
 
Trên thị trường âm thanh tại Việt Nam có rất nhiều loại EQ của nhiều thương hiệu khác nhau và mỗi loại lại có những nút điều khiển khác nhau làm chúng ta khó phân biệt. Khi làm việc với EQ chúng ta sẽ gặp các thuật ngữ như "Boost" và "Cut"... "Boost" nghĩa là tăng lên hay "Cut" nghĩa là cắt giảm đi.
 
2.Tính năng của Equalizer

-Shelving Filter
 
Shelving filter(lọc đa tần) là chức năng dùng để chỉnh đồng thời hàng loạt các tần số xung quanh tần số đã chỉ định. Dạng lọc này ngoài nút chỉnh tần số còn một nút để chỉnh tăng hay giảm. Ta dùng High-pass hay Low-pass để cắt đi các tần số dư hơn là tăng. Còn ta dùng Shelving filter khi ta muốn tăng nhiều giải tần cùng lúc.
 
peaking filter
 
Để làm được điều này ta chỉ định một giải tần nào đó (chẳng hạn 500Hz) sau đó chọn kiểu lọc là Shelving low hoặc Shelving high và tăng nó lên. Các tần số từ 500Hz trở xuống sẽ tăng lên đồng loạt nếu ta chọn Shelving low, và ngược lại các tần số trên 500Hz cũng sẽ dần được tăng lên nếu ta chọn Shelving high. Các dải tần dạng shelving sẽ được tăng một cách từ từ và mềm mại chứ không đột ngột như dạng high và Low-pass filter.
 
-   Band pass filter và Notch filter

 
dàn loa gia đình
Band pass filters thường dùng để tăng (boost) các tần số. Nguyên lý làm việc cũng tương tự như Peak filter dùng để lọc riêng ra tần số nào đó để tăng.


 -Peaking filter
 
Band pass filters
Mặc dù chức năng Shelving filter hữu ích khi ta điều chỉnh tổng thể âm sắc của hàng loạt dải tần âm thanh, nhưng để tăng giảm cụ thể một tần số nào đó thì ta dùng Peak filter. Chức năng này cũng có 2 nút, một để chọn một tần số trung tâm nào đó, và nút kia để chỉnh tăng giảm tín hiệu.
 
 
Ta thường dùng Peak filter khi cần xử lý chính xác tần số cụ thể không mong muốn như tiếng ồn, tiếng huýt, tiếng vo ve…
 
3.Các loại Equalizer thường gặp

- Graphic Equalizer
 
-	Graphic Equalizer
 
Đây là dạng equalizer nhiều tần số cố định. Mỗi tần số ứng với một càn gạt để ta điểu chỉnh tăng hay giảm từng tần số riêng rẽ. Graphic equalizer thường là dạng Peaking filter.
 
Parametric Equalizer
 
 
Parametric Equalizer

Đây là dạng EQ có tần số trung tâm có thể biến đổi được trong phạm vi dải tần cho trước. Thông số Q vẫn có thể chỉnh được.
 
- Fixed Frequency
 
Đây là loại Equalizer chỉ có một hay hai tần số cố định như đã nói ở trên trong các mixer loại thấp cấp. Nó chỉ cho ta tăng hay giảm một tần số cụ thể.
 
- Paragraphic Equalizer
 
Paragraphic Equalizer
 
Đây là dạng đặc biệt của Graphic equalizer cho phép ta điều chỉnh tần số trung tâm trong mỗi băng tần. Một vài loại còn có thêm thông số Q hay băng thông của mỗi bộ lọc.